یونیسف، صندوق کودکان سازمان ملل اخیرا اعلام کرده که ۷۰ درصد دختران مدارس/مکاتب افغانستان به دلیل ترس از نازایی در دوره عادت ماهیانه حمام نمی‌کنند و ۲۹درصد دیگر از دختران در این جریان به مکتب نمی‌روند.

در گفتگو با دکتر نجماالسما شفاجو، متخصص زنان و زایمان از کابل به بررسی باورهای غلط در مورد دوران قاعدگی در افغانستان پرداختیم.

آیا حمام نرفتن در دوران قاعدگی باعث نازایی می‌شود؟

دکتر نجما السما شفاجو، متخصص زنان: در خانواده‌های افغان این موضوع که، دختران و زنان در دوران قاعدگی به حمام بروند نازا می‌شوند، کاملا اشتباه است. در حالی که خود خون و عرق زمینه بسیار مساعد برای رشد میکروب‌ها است. در دوران قاعدگی دهانه رحم باز است و اگر در این دوران بهداشت خود را رعایت نکنند میکروب داخل رحم ‌شده و این باعث نازایی می‌شود. با حمام رفتن و پاک نگهداشتن خود، در حقیقت خود را از میکروب‌ها دور نگه می‌دارند و این پاک بودن اتفاقا شانس نازایی را کم می‌کند.

چه باورهای اشتباهی در افغانستان درباره دوران قاعدگی وجود دارد؟

  • وقتی یک دختر از عادت ماهوار/دوره قاعدگی خود می‌گوید به او چشم‌سفید و بی‌حیا گفته می‌شود.
  • هرچند در فرهنگ ما گفته می‌شود که در حین قاعدگی حمام نروند، باید بگویم حمام رفتن و آب گرم باعث می‌شود رگ‌های‌شان نرم شود و خون براحتی در رگ‌هایشان جریان پیدا کند و این کمک می‌کند که دردشان کمتر شود. پس حمام بروند.
  • در فرهنگ افغانستان به دختران در دوره قاعدگی شان می‌گویند مایعات و سبزیجات نخورند. این گفته اشتباه است و دختران باید از مایعات بیشتری در دوران قاعدگی استفاده کنند.
  • مورد دیگری که اشتباه است این است که می‌گویند ماست و لبنیات باعث بیشتر شدن دردهای دوره قاعدگی می‌شود. ماست دوای درد دوران قاعدگی است

یک تغییری که در وجود دخترها قبل از دوران قاعدگی پدید می‌آید، سقوط ناگهانی هورمون زنانگی است. همین باعث بی‌حوصلگی و خلق‌تنگی آنها می‌شود. فامیل‌ها این را باید در نظر بگیرند و مراعات کنند که این تغییر برای زنان خانواده اتفاق می‌افتد.

  • مایعات گرم استفاده کنند تا با خروج خون از بدن در دوره قاعدگی دچار سقوط فشار خون نشوند.
  • مقادیر زیادی آهن استفاد کنند تا با کم‌خونی مواجه نشوند.
  • ناخن‌های خود را کوتاه نگه دارند تا حین شستشوی آلت تناسلی، ناپاکی‌ها و میکروب‌هایی که ممکن است زیر ناخن‌ها وجود داشته باشد وارد بدن نشود.

اگر در زمان قاعدگی کورتکس/نواربهداشتی در دسترس نباشد چه باید کرد؟

خانم‌هایی که بسته‌های بهداشتی و نوار بهداشتی ندارند می‌توانند از تکه/ پارچه‌های نخی استفاده کنند. پارچه نخی عرق و خون را خوب جذب می‌کند. اما از پارچه‌های پلاستیکی استفاده نکنند چون قدرت جذب خوبی ندارد و باعث تعفن می‌شود. سپس می‌توانند پارچه‌های نخی را با آب و صابون بشویند و زیر آفتاب پهن کنند یا آنها را اتو بزنند.

چگونه می‌توان آگاهی دختران در افغانستان را در مورد بهداشت قاعدگی بالا برد؟

این آگاهی‌دهی باید از سوی مکتب/مدرسه، فامیل، پزشکان و زنان باشد. وزارت امور زنان باید دخیل باشد و کمک کند تا به دختران از اوایل زمانی که فعالیت جنسی و دوره قاعدگی آنها شروع می‌شود آگاهی داده شود که چطور می‌توانند بهداشت خود را رعایت کنند. حتی باید در درس‌های آنها در مدارس این موضوع وجود داشته باشد.

پزشکان برای رعایت بهداشت قاعدگی توصیه می‌کنند زنان در این دوران بیرون آلت تناسلی را با آب ولرم یا کمی صابون شستشو دهند.